Rozwód kościelny
Rozwód kościelny znacznie różni się od znanego nam, cywilnego, orzekanego przez sąd. Ubieganie się o przyznanie nieważności małżeństwa kościelnego przestaje na szczęście być już tematem tabu, bowiem coraz częściej zaczyna się nagłaśniać ten problem. Przybliżamy zatem najważniejsze zagadnienia, związane z tym rodzajem rozwodu.
Postępowanie w przypadku ubiegania się o rozwód kościelny reguluje tak zwany Kodeks Prawa Kanonicznego Jana Pawła II, opracowany przy udziale wielu znamienitych osobistości kościoła katolickiego oraz specjalistów w zakresie prawa i ustawodawstwa. Chociaż kościół coraz bardziej wyrozumiale podchodzi do problemów współczesnego człowieka, o rozwód kościelny nie można ubiegać się “tak po prostu”. Starać się o jego przyznanie można jednak na podstawie określonych zdarzeń i sytuacji, które miały miejsce bezpośrednio przed ślubem lub podczas wspólnego pożycia. Zawsze jednak, w przypadku kiedy kościół nie zgodzi się na unieważnienie małżeństwa, można starać się o jego prawne rozwiązanie, którego udziela określony sąd.
Rozwód kościelny umożliwia nie tylko życie w zgodzie z własnym sumieniem, ale także ponowne zawarcie sakramentu małżeństwa w rozumieniu nie tyle aktu prawne-administracyjnego, ale także stricte religijnego, ekumenicznego związku z drugim człowiekiem. W przypadku jednakże tego rodzaju rozwodu należy pamiętać, aby fakt rozwiązania związku małżeńskiego zgodny był z wolą i sumieniem obojga dotychczasowych małżonków, uznających sakrament za nieważny. Według prawa kanonicznego zasądzenie rozwodu kościelnego może nastąpić wtedy gdy:
- wystąpiły tak zwane przeszkody małżeńskie,
- wyrażenie zgody na zawarcie związku małżeńskiego było wymuszone, wadliwe lub niezgodne z wolą którejś ze stron,
- małżonkowie nie zachowali kanonicznej formy związku małżeńskiego.
Dodatkowo, rozwiązanie ślubu kościelnego może także nastąpić w przypadku, kiedy stwierdzi się niezgodność małżeństwa z jego definicją, określoną oczywiście przez prawo kanoniczne. W takim rozumieniu małżeństwo będzie nieważne, jeśli nie zawiera w sobie żadnych elementów sakralnych i religijnych, koniecznych przecież do uznania związku przez kościół katolicki. Równie ważną przesłanką, pozwalającą na dokonanie rozwodu kościelnego jest także fakt jego niedopełnienia w rozumieniu aktu fizycznego. Jednakże nawet jeśli małżonkowie współżyli ze sobą po ślubie a chcą otrzymać rozwód kościelny, mogą powołać się dodatkowo na tak zwany Przywilej Pawłowy, pozwalający w określonych sytuacjach na unieważnienie “dopełnionego” małżeństwa.
Przed podjęciem decyzji o przeprowadzeniu rozwodu kościelnego warto kilkukrotnie, dobrze się zastanowić, ponieważ na tej drodze jesteśmy nie tylko obarczeni obowiązkami prawnymi względem współmałżonka oraz ewentualnych, wspólnych i małoletnich dzieci. Kanoniczne unieważnienie małżeństwa niesie za sobą również pewne konsekwencje natury moralnej i etycznej, warto zatem przedyskutować taką ewentualność zarówno ze swoim dotychczasowym partnerem jak i duchownymi, którzy z pewnością udzielą nam pomocnej i fachowej rady.